مطالعه تصاویر نسخه معراجنامه ی احمد موسی بر اساس روایت های موجود از داستان معراج

چکیده مقاله

داستان معراج پیامبر و شگفتی های آن به جهت در بر داشتن قابلیت های داستانی همواره دستمایه ای غنی برای هنرمندان در حوزه های مختلف بوده است. از آنجا که هنرمند مسلمان قصد داشته و دارد در راستای اعتقادات خود دست به آفرینش اثرخویش زند از این رو داستان های مرتبط با مهمترین بخش اعتقادی او یعنی شخصیت پیامبر و سجایای اخالقی او بی شک مهمترین منبع الهام او بوده و هست. در این میان روایت هایی که دستمایه ی هنرمندان قرار گرفته اند قابل تامل می باشند. این مقاله در پی یافتن مهمترین و تاثیرگذارترین گزارش ها از داستان معراج بر احمد موسی با این سوال انجام پذیرفته است که احمد موسی جهت آفرینش نگاره های معراج از کدام روایت ها تاثیر گرفته است. از آنجا که این اسناد پرشمارند این مقاله به مطالعه ی روایات شاخص باقی مانده از ابن عباس، قمی)مندرج در المیزان طباطبایی( و ابن سینا و نمونه های نظم از جمله نظامی و عطار پرداخته و نحوه ی استفاده از این گزارش ها را در تصویرگری های احمد موسی درمعراجنامه ی او جستجو کرده است. با مطالعه ی تصاویر این نتیجه حاصل شد که نگاره های احمد موسی تلفیقی هستند از جزییات توصیفی ملموس از نمونه های به نظم در آمده توسط شاعران، و آن دسته از موضوعات مندرج در تفسیر و نسخه های مذهبی که امکان فهم آن ها از سوی مخاطب میسر بوده است